Saayinsii: Kutaa 6ffaa 5 Sections31 Lessons365 Days
1.5. Kaartaafi Googilii Lafaatti Fayyadamuu
GPS, Googilii Kaartaafi Googilii Lafaatti Fayyadamuu
Saayinsii Naannoo – Kutaa 6
Lesson Competencies (Xumura Barnoota Kanaatti)
At the end of the lesson you will be able to (Xumura barnoota mata duree kanaatti):
GPS fayyadamuun argamaafi kallattii bakka tokkoo ni ibsita.
Googilii kaartaafi googilii lafaa fayyadamuun argama bakka tokkoo adda baasuun ni ibsita.
Key Terms (Jeccoota Ijoo)
GPS (Global Positioning System)
Sirna argamaafi kallattii lafa irraa saatalaayitii fayyadamuun agarsiisu.
Googilii Kaartaa (Google Maps)
Appilikeeshinii daandii, fageenyaafi argama bakkootaa ifatti agarsiisu.
Googilii Lafaa (Google Earth)
Fakkii lafaa sirrii ta’e kan saatalaayitiin kaafameefi qorannoof fayyadu.
Saatalaayitii (Satellite)
Meeshaa nam-tolchee hawaa keessa ta’uun ragaa lafa irraa sassaabuuf gargaaru.
Core Lesson: Kallattii fi Argama
Introduction (Seensa)
Barattoota jaalatamoo,
Ogeeyyiin kaartaa lafa mana keessanii yoo kaasan meeshaan itti fayyadaman maal jedhama? Meeshaan GPS jedhamu maaliif fayyada? Har’a waa’ee meeshaalee teknooloojii argamaafi kallattii adda baasuuf nu gargaaran baranna.
A. GPS (Geographical Position System)
GPS‘n saatalaayitoota nam-tolchee naannoo lafaatti argaman fayyadamuun odeeffannoo adda addaa kanneen akka fageenyaa, bal’inaa, kallattiifi argama biyyaa yookiin magaalaa tokkoo agarsiisuuf fayyada.
Fakkeenyaaf: GPS harkaa meeshaa elektirooniksii ta’ee koordineetii, dagaleefi gadeerratti hundaa’uun ragaa lafarratti argamu dogongora tokko malee galmeessa. Kanaanis argama dallaa mana barumsa keetii baruu dandeessa.
B. Googilii Kaartaa (Google Maps)
Waa’ee Googilii kaartaa dhageessanii beektuu? Magaalaa keessan keessatti konkolaataan (fkn. Ride) iddoo namoonni barbaadan geessuuf kana fayyadamu.
Bilbila sochoo’aa yookiin kompiitaratti fayyadamuun, fakkeenyaaf Googilii kaartaatti fayyadamuun biiroon barnoota magaalaa Finfinnee eessatti akka argamu adda baasuun ni danda’ama.
C. Googilii Lafaa (Google Earth)
Googiliin lafaa saatalaayitoota naannoo lafaafi hawaa keessa jiranitti fayyadamuun fakkii lafaa sirrii ta’e kan nu agarsiisudha.
Innis argama magaalaa adda basuuf, qorannoo naannoo gaggeessuufi qabeenya uumamaa adda baasuuf fayyada. Fakkeenyaaf, Googilii lafaatti fayyadamuun tulluuwwan naannoo Afrikaa bahaa jiran ifatti ilaaluu ni dandeessa.
Fakkii Ibsu (Illustration)
የቪዲዮ ትምህርት (Video Lesson)
Taphachiisaa: Qindeessaa (Sorter Game)
How to play (Akkaataa itti taphatamu): Tap a feature box to select it, then tap the correct Technology container to drop it there. (Tuqii filadhu, sana booda saanduqa sirrii ta’e tuquun keessa buusi.)
Yaad-rimeewwan (Features)
GPS
Googilii Kaartaa
Googilii Lafaa
Activity 1: Filannoo (Multiple Choice)
Activity 2: Firoomsi (Match Concepts)
Tap a word from the Word Bank, then tap the empty box next to its correct description to place it.
Word Bank (Kuusaa Jechootaa)
Activity 3: Dhugaa yookiin Soba (True/False)
Lesson Summary (Cuunfaa Barnootaa)
GPS: Argamaafi kallattii bakka tokkoo saatalaayitii fayyadamuun sirriitti kan adda baasudha.
Googilii Kaartaa: Bilbila ykn kompiitara fayyadamuun daandiifi fageenya, akkasumas argama bakkootaa baruuf gargaara.
Googilii Lafaa: Fakkii lafaa sirrii ta’e kan saatalaayitiin kaafame fayyadamuun argama biyyootaafi qabeenya uumamaa qorachuuf ni gargaara.
Assessment (Madaallii)
Competency Checklist (Mirkaneeffannoo Dandeettii)
Sanduuqa sirrii ta’e filadhu (Check the boxes for the skills you have mastered):